8 Nisan 2013 Pazartesi

Birey mantığı da ne ?



   İnternet ne büyük bir nimet, özellikle de benim için. Dışarı çıkamıyorum; bunun sebepleri saymakla bitmez: Yaşlılık, parasızlık, bazen de keyifsizlik; çoğu zaman da eşimin rahatsızlığı… vb. nedenlerle gezemiyorum. Dört duvar arasında da durulmaz ki. Bereket internet var. İnternette dolanıp duruyorum. Dolanmaktan bazen başım dönüyor, bazen de midem bulanıyor. Bazen umutlanıyorum, bazen de… Kısaca halden hale giriyorum. Bu halleri yazmak, paylaşmak fena olmazdı. Duygu ve düşünceler yazarken artıyor. Derler ya “Sevgi paylaşınca büyür.” Tıpkı bunun gibi duygu ve düşünceler de kocaman olur. Paylaşma aşamasından önce yazma aşamasında da bu gelişmeye şahit oluyorum.
    Duygu ve düşüncelerim dağ gibi olursa altında kalırım korkusuyla yazmayacağım. “Altından kalkamadığınız işlere girişmeyin.” dersem yanlış demiş olurum. Ben bu andaki durumu aksettiriyorum…
  Şimdi düşünüyorsunuzdur. Bu girizgâh niçin yapıldı? Bu sözlerin sonu nereye varacak? Merak etmeyin hiçbir yere varacağımız yok. Makale falan da yazacak gibi değilim. Bu yazıyı okumaya başlayanların da zamanlarını da heba etmemek için internetteki gezintim sırasında okuduklarımdan yaptığım alıntıları sunacağım.
  Bu alıntılardan çıkarılabilecek derslerin sorumlusu bu çıkarımları yapanlarındır.
    Sorumluluk alamayanlar ne yazar olabilir ne de okur.

    Sabahattin Gencal, Başiskele - Kocaeli, 08. 04. 2013



İnternetten alıntılar veya bugün ne okudum?
(Ne düşündüğüm bana kalsın)

Telef olan koyun köylüyü hüzne boğdu

Kars’ın Kağızman İlçesi’ne bağlı Kötek Köyü’nde otlayan karakuş Köyü’ne ait 200 koyun yardan atlayarak telef oldu. Çobanlar, korkuyla izledikleri bu olaydan canlarını zor kurtardılar. Bir kaçı kesilen koyunların 200’ü kurtarılamadı.

120 hanelik Karakuş Köyü’nün 800 koyundan oluşan sürüsü Kötek Köyü mevkiinde 2 çoban tarafından otlatıyordu. Öndeki bir koyun sarp kayalıklardan karşı yamaca geçmek için atlayınca arkasındaki bütün sürü peşinden gitti. Ard arda atlayan koyunların bir bölümü kayalıklara çarpıp aşağı yuvarlanınca, kayalık dibinde leş yığını oluştu. Olay yerinde ölen koyunların üzerine düşen koyunlar ise kurtuldular. Koyunlardan yaklaşık 30’u ise kesilerek kurtarıldı.

 (AÇ-BA-S) GAZİ KARS / KAĞIZMAN (KHA) – ALİ ÇELİK

*
Şimşekten korkan koyunlar uçuruma atladı

Gölbaşı beldesine bağlı Mazığ bölgesinde salı gecesi etkili olan yağış sırasında oluşan şimşeğin sesinden ürkerek 200 metrelik uçurumdan atlayan 81 koyun telef oldu.

Sürü çobanı Veysi Çakır, şimşek sesinden korkan koyunların sağa sola koşmaya başladığını belirterek, "Ben tek başıma olduğum için kaçmalarını engelleyemedim. Koyunlardan biri uçuruma doğru kaçmaya başladı. İlk koyun atladıktan sonra arkasından diğer koyunlar da uçurumdan atlamaya başladı. Elimden bir şey gelmeyince koyun sahiplerine hemen haber verdim. Yetkililerden yardım bekliyoruz" dedi.
*

52 koyun, uçurumdan aşağı atlayarak telef oldu
Erzincan'da 150 koyunluk sürüden 52 koyun, uçurumdan aşağı atlayarak telef oldu. Kurban Bayramı öncesi yaşanan üzücü hadisede, sürü sahibinin yaklaşık 32 bin TL zararı oldu.
Erzincan'a 7 kilometre uzaklıkta bulunan 50 hane ve 300 kişinin yaşadığı Başpınar köyünde meydana gelen üzücü olayda, Mehmet Gün'e (35) ait 52 koyun, sürü psikolojisi ile uçurumdan aşağı atlayarak telef oldu.
*

Koyunlar niçin intihar eder?
Koyun sürü psikolojisiyle yaşar.  
Koyun, çoban ve çoban köpeği, sürü sisteminin parçaları…
Koyunlar niçin intihar eder?” Sorusunun kısa yoldan tek bir cevabı akla geliyor: ‘Koyunlar, koyun oldukları için topluca intihar ederler’. Ama uzmanlar, bu görüşün yanlış olduğunu söylüyor. Koyunlar intihar etmeyi bilmezmiş aslında.
Alışılmış söz, “Her koyun kendi bacağından asılır” der. Ama aşağıdaki örnekler her koyunun kendi bacağından asılmakla kalmayıp, başka koyunları da ölüme sürüklediğini göstermektedir.

1. Değişik çap ve ebatta koyun intiharları

Van’da 450 koyun intihar etti!

 Yıl 2005… Van’da bir koyun sürüsü topluca intihar eder… Olay, Van’ın Gevaş ilçesinde meydana gelir. Uçurumdan atlayan bir koyunu bütün sürü takip eder. Uçurumdan atlayan 450 koyun telef olur.

Bitlis’te 150 koyun intihar etti!
Üçüncü olay Bitlis’te meydana gelir. Tatvan ilçesi Kokarsu Köyü’nde  150 koyun dereye atlayarak intihar eder.  

3.Sürü Psikolojisi deyip geçmeyin
Koyun psikolojisi, sürü psikolojisi deyip geçmeyin… Bu konunun da uzmanları var. Uzmanlar öncelikle koyunların intihar edemeyeceğini, intihar etmenin insana özgü bir psikolojik davranış olduğunu belirtiyorlar.
Veteriner Fakültesi Zootekni Ana Bilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Kaan İşçan, “Hiçbir koyun bir yerden atlayarak intihar etmeyi bilmez. Koyunlarda sürü davranışı vardır. Sürünün başındaki koç nereye giderse peşindekilerde öleceklerini bilseler de onu takip ederler” der.
Profesör İşcan’ın anlattığına göre ‘koyun intiharları’nın temelinde bir iletişim sorunu var. Koyun, çoban, çoban köpeği sistemindeki iletişimsizlik, ‘koyun intiharları’na yol açıyor. Temel sorun çoban ve çoban köpeği ile ‘sürübaşı koyun’un iletişimsizliği.
Çobanla iletişimi kopan ‘sürübaşı koyun’un, sürü psikolojiyle hareket eden sürüyü intihara sürüklemesi kaçınılmaz.

4.Koyunlar aslında oyuna gelmiştir
Kitleler Psikolojisi’ kitabı yazarı Gustave le Bon, “Bir veya birkaç koyunun bir şeyden ürkmesi derhal öteki koyunları da ürkütür” der. Bu tip olayların bir çoğunda ‘sürübaşı koyun’ kaza sonucu uçuruma düşünce, diğer koyunlar da onun peşinden atlar.
Yani koyunlar koyun oldukları için intihar etmiyorlar. İntihar etmek insanlara özgü psikolojik davranış. Hiçbir koyun bir yerden atlayarak intihar etmeyi bilmiyor. Biz sonuçlarına bakarak koyun ölümlerinin ‘koyun intiharları’ şeklinde yorumluyoruz.

5.Hatime: İnsanlar da bazen sürü psikolojisiyle hareket ederler
Evet insanlar da bazen sürü psikolojisiyle hareket ederler. İnsan birey olmayı bir kenara bıraktığı zaman sürü psikolojisinin parçası haline gelir. Sürü, sürüyü yöneten çobanların niyetine göre yönetilir. Sürünün parçası haline gelen insan koyunlaşırAlev Alatlı, sürüleşmeyi paçozluk olarak nitelendirir: “Paçozlukta sürüden ayrılmamak esastır: Kim ne yapıyorsa onu yapmak, kim nereye gidiyorsa oraya gitmek, kim neye rağbet ediyorsa ona etmek. Ana arter kabullere sıkı sıkıya yapışmak, açığa düşmemek.” (Alev Alatlı, Beyaz Türkler Küstüler, s.186)
Tarih’ten sosyoloji’ye, psikoloji’ye, sosyal bilimlerin çıkarımları, insanların geçmiş birikimlerden hareketle geleceklerini inşa etmelerini sağlar.
Tarih; sürüleşen insanların başına gelen ‘koyun intiharları’yla doludur.
İnsanlar, geçmişten ibret almazsa, sürü psikolojisiyle hareket ederler. Sürü psikolojisiyle hareket ederlerse,koyunlar ve danalar gibi intihar etmiş olurlar.
*
Sürü Psikolojisi ve Siyaset
Türkiye olarak sürü psikolojisi güdenlerle, gütmeyenlerin çatışmasını yaşıyoruz. Sürü egemenliğin de kazananların seçimleri ile yaşamak zorunda kalıyoruz. Sürünün gidişi tüm yurdu etkilediği gibi, sürüden yana olmayanları da etkiliyor. Sorun, burada sürüden yana olanlar da.
İnsanları bu bağlamda giriştikleri işlerin doğruluğunu sorgulamaya, inandıklarını yapmaya davet ediyorum. Koyun mantığından sıyrılıp, birey mantığına dönmeli. Hedeflerimizi, isteklerimizi bilmeli. Kendi hegemonyasında insanları ihraç edip, ikinci planda bırakanlara taviz vermemeliyiz.
Sürü mantığında, ego kavramını ayrı tutmayı bilmeliyiz. Kişilerin ego ve çıkarlarına hizmet eden siyasallarda koyun olarak yer almamalıyız. Koyun düşünseline bürünmek, kendini ifade edememenin, hakkını aramamanın ta kendisidir. Bir canlı yaşadığını varsayıp, haklarını göz ardı ediyor, bile bile hala aynı şeyleri destekliyorsa, koyunluk kanına işledi demektir.
*

Sürü insanı

Büyük adam nerede ve ne zaman küçük adam olacağını bilir. Küçük adam ise küçük olduğunun farkında değildir ve bunun farkına varmaktan da korkar." Wilhelm Reich
Sürü psikolojisi; kişinin kendisine gelebilecek soyut ya da somut zararı en aza indirmek için bir gruba yakın durup, onlarla aynı davranışı sergilemesi durumu olarak tanımlanabilinir. Sürü halinde ailede ve toplumda asalak tipi yaşayan, birey olamamış güruhun güven ihtiyacı da fazlacadır. Hayatının öznesi olamamış, silik şahsiyetler sayıca çoklukta mutluluğu ararlar.
Sürü rüzgârın estiği yöne göre kendini konumlandırır. Aşırı derecede pragmatisttir. Değer, prensip, ilke gibi sözcükler lügatinde bulunmaz ve zerre kadar haz etmez. Yoz ve yetersizdir.
Berk Yüksel
*
Sürü Psikolojisi
Birey ya da kitlenin sürü psikolojisi ile davranışlarını kontrol edemez hale getirilmesi ve bilinçsiz hareket etmesi manipülasyon olarak adlandırılmaktadır. Biçimlendirilmiş kişiliğe dönüştürme, uzaktan isteklendirme, aldatma, dolandırma ve yönlendirme için günümüzde insanlar yoğun olarak manipüle edilmektedirler. Kendi bilincini başkasına egemen kılma çabasında, aldatmak ve dolandırmak için etkileme ve yönlendirme ile davranış değişikliği ve savunma boşlukları oluşturulur. Finansal manipülasyon, bilerek ve isteyerek finansal bilgileri yapay şekilde değiştirmek suretiyle yatırımcıları aldatmayı veya dolandırmayı amaçlayan davranışlardır. Bankerlere paralarını kaptıranlar, titan zinciri halkasına katılanlar buna iyi birer örnektir.
Dr. Cahit Karakuş
*****

4 yorum:

  1. İlginç bir derleme olmuş, teşekkürler.

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Merhaba,
      Ziyaretiniz ve yorumunuz için teşekkür ederim.
      Hayırlı günler dileğiyle.

      Sil
  2. Merhabalar Sabahattin Hocam,

    Bazı nedenlerden dolayı evlerinde kalmak zorunda insanlarımız için, hem bilgisayar hem de ona renk katan internet çok güzel bir nimettir. Elbette mütemadiyen onun başında olmayacağız, diğer sorumluluklarımızı da yerine getirmeye zamanımızı ayıracağız.

    Sayın hocam, Cenab-ı Allah'tan rahatsız eşinize acil şifalar, sağlık, huzur ve mutluluklar dilerim. O kadar haklısınız ki, size güzelce sabretmekten başka bir yol bırakmayan Cenab-ı Hakk'a hamd ve senalar olsun. O merhametlilerin en merhametlisidir. Her sarp yokuşun bir inişi vardır. Ama onun için güzel sabır gereklidir.

    Selam ve dualarımla birlikte en Güzel'e emanet olun.

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Merhaba,
      Ziyaretiniz ve yorumunuz için teşekkür ederim.
      Ayrıca dualarınız için de teşekkür ederim.
      Hayırlı günler dileğiyle.

      Sil