15 Haziran 2012 Cuma

Marifetnamede şifalı gıdalar

Ey aziz, malûm olsun ki, tıp bilginleri demişlerdir ki: 
Herkes kendi vücudunun hekîmi olmalıdır. Kullandığı ilaç ve gıdaların tabiat ve menfaatlerini bilmelidir. Her birisini hükmüyle kullanmalıdır. Ta ki vücudu sıhhat üzere kalmalıdır.

Gıdalardan her birinden her bir deva ki, insan bedeninde keyfiyetiyle tesir eder. Gerçek o ilaç, insan bedenine gelip, onunla beden kendi tabii hareketinden uyanırsa; eğer bedene insanî keyfiyetten ziyade tesir etmezse, o ilaç mutedil; eğer bedene keyfiyyetten ziyade tesir ederse, o ilaç itidallerden ve o keyfiyetten yana dışarıdadır.
Şu halde eğer o tesir az olup, hissedilmezse, o ilaç birinci derecedir.
Eğer bedene zarar verirse, lakin zararı helak edici değilse, o ilaç üçüncü derecededir
Eğer zararı ölüme varırsa, o ilaç dördüncü derecededir. Ona zehir ilaç adı verilmiştir.

Gıdaların da hükümleri, bu ilaçlar gibi bulunmuştur. Hepsinin hükümleri hece harfleri tertibiyle açıklanmıştır.

İcsas (erik): İkinci derecede soğuk ve rutubetlidir.
  • Onun tatlısı mideyi bozar ve ishal eder. 
  • Ekşisi, kalbi teskin edip, safrayı söker. 
  • Eksisi, tatlısından daha az ishal eder.

Ispanak: Birinci derecede soğuk ve rutubetlidir.
  • Gıdası iyidir. Sıcak ve kuru olan akciğere ve göğse faydalıdır. 
  • Karnı yumuşatır. 
  • Bel ve sırttaki kan ağrılarını giderir.

Anason: Bilinen bir tohumdur ki, üçüncü derecede kurutucu ve ısıtıcıdır.
  • Böbrek, mesane, rahim, karaciğer ve dalak tıkanıklıklarını açar. 
  • Yeli ayrıştırmada tam etkisi vardır. 
  • Baş ağrısı ve safravî hastalıkları teskin için buhar ve suyu faydalıdır.
  • Ezilmişi gülyağı ile kulağa damlatırsan, kulak içinde çarpma ve düşmeden ârız olan ağrıları dindirir.
  • Bevli ve hayzı söker. 
  • Balgamdan doğan susuzluğa faydalıdır. 
  • Süt ve meniyi çoğaltıcı, zehrin zararını gidericidir.

Ürüz (pirinç): Bilinen gıdadır ki, birinci derecede ısıtıcı ve ikinci derecede kurutucudur. 
  • Suyuyla yıkanmak, uzuvları kirden pak eder. 
  • Yenmesi, mideyi temizler. 
  • Süt ile pişirilmesi meniyi fazlalaştırır.

 Basal (soğan): İkinci derecede kurutucudur. Üçüncü derecede ısıtıcıdır.
  •  O, ayrıştırıcı, kesici, yumuşatıcı ve açıcıdır. 
  • Damarların ağızlarının açmak, onun halidir. 
  • Kuvvetlisi, yüzü kızartır. 
  • Tuz ile siğili sökker. 
  • Normal olarak yenmesi, mide ve iştihaya kuvvet verir, 
  • çok yenmesi, baş ağrısı yapar ve aklı hafifletir. 
  • Pişmiş soğan çok gıdalıdır. Lakin susatıcıdır.
  • Parlamaya faydalı, basur ağızlarını açıcıdır. 
  • İdrarı kuvvetlendirici, 
  • tabiatı yumuşatıcı, 
  • zehirli rüzgâra faydalıdır. 
  • Pişmişi yaranın üzerine sarılırsa, ağrıyı dindirir.

Bıttıh-ı ahzar (karpuz): İkinci derecede rutubet verici ve soğutucudur.
  • Bedeni kirden açar. 
  • İdrarı çoğaltır. 
  • Mesanede oluşan ve böbrekte peydalanan taşları düşürücüdür. 
  • Yemek ile yenmesi faydalıdır.


Beyz (yumurta): En iyisi, yağ içinde yarı pişirilen tavuk yumurtasının sarısıdır. En faydalısı, taze olan yumurtadır. Sarısı hararete, beyazı soğukluğa ziyade meyilli olmuştur. ikisi dahi rutubetli ve faydalıdır. 
  • Beyazı yüze sürülse, güneş tesirini ve ateş sıcaklığını manidir. 
  • Sarısı bal ile karıştırılıp, yüzdeki sivilcelere sürülse, onu giderir. 
  • Beyazı, göz ağrılarına, boğaz sertliğine, ses kesilmesine, nefes darlığına, öksürüğe ve kanın havalandırılmasına faydalıdır. 
  • Tavuk yumurtası,  çabuk nüfuz edici, en iyi kimyon ve en çok gıda ve meni vericidir. 
  • Bayat yumurtanın sarısı kabız edicidir. 
  • Dövülmüş mazı ile ishali kesicidir. 
  • Yumurta et kuvvetindedir. zira ki o, hayvanın cüzüdür. Belki kuvvetli hayvandır. 

Bindük (fındıt): Hararet ve kuruluğa meyillidir.
  • Hazmı ağırdır. 
  • Cinsî kuvveti artırır. 
  • Baş ağrısı ve mide bulantısı doğurur. 
  • Dimağa yararlı olup, 
  • öksürüğü defeder.

Ceviz: Birinci derecede kurutucu ve ikinci derecede ısıtıcıdır.
  • Onun baş ağrısı vardır. 
  • Hazmı güz ve harareti çoktur. 
  • özelliği, ağzı tebşirdir.
  • Bal ile soğuk mideye faydası iyidir.


Darçın: Üçüncü derecede ısıtıcı ve kurutucudur.
  • Oldukça latif ve çekicidir. 
  • tıkanıklıkları açıcıdır. 
  • Her bozukluğu düzelticidir. Onun yağı, açıcı,ayrıştırıcı ve eriticidir. 
  • Faydası, yüzdeki siğillere ve titremelere çoktur. 
  • Baş ve göğüs ağrılarına faydalıdır. 
  • Soğuk nezleyi, rutubetli öksürüğü defeder.
  •  Mideyi kuvvetlendirici, kalbi açıcıdır. 
  • karaciğer tıkanıklığına, rahim ve böbrek ağrılarına faydalıdır. 
  • Göz perdelenmesini ve kararmasını defedicidir.
 Marifetname 45. bölüm 7. madde
*
Ayrıca bakınız
Kozmik Bilim Işığında Şifalı Bitkiler,  http://www.maranki.com/
Çeşitli hastalıklara karşı şifalı bitkiler, http://go-blog.ozar.net//
Çok kullanılan ilaç ve gıdalar ( Marifetname) , http://www.bitkilerianlamak.com/
Kainattaki bitkiler fihristi ve faydaları, http://seyyidin.blogcu.com/

2 yorum:

  1. Merhabalar Sabahattin Hocam,

    Erzurumlu İbrahim Hakkı Hazretlerinin "Marifetnamesi"nde şifalı gıdalara da yer vermiş olması ne güzel!.. Bu büyük zatın ilminden ve irfanından istifade etmek gerekir. Paylaştığınız için teşekkürlerimi sunarım.

    Selam ve dualarımla.

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. merhaba Recep Bey Kardeşim,
      Ziyaretiniz ve yorumunuz için teşekkür ederim.
      Günümüzde şifalı bitkiler, bitkisel ilaçlar konuları gündemdedir. Marifetnamedeki ilgili bölümü konunu uzmanları değerlendirir sanırım.
      Hayırlı günler dileğiyle.

      Sil